مشاور و وکیل متخصص دعاوی خانوادگی: طلاق، مهریه و تنصیف دارایی، نفقه، تمکین، اجرت المثل ایام زوجیت، استرداد جهیزیه، ازدواج موقت، حضانت، شروط ضمن عقد نکاح، انتقال جنین و تلقیح مصنوعی و سرپرستی کودکان و…


مهریه یا صداق مالی است که به وسیله عقد ازدواج بطور متزلزل به ملکیت زن (همسر) در می آیدسکوت دو طرف در عقد و حتی توافق بر این که زن مستحق مهر نباشد، نمی توان تکلیف مرد را در این زمینه از بین ببرد. زن به محض ازدواج حق مطالبه مهریه را دارد و می‌تواند هر نوع تصرفی که بخواهد در آن داشته باشد.

نفقه در واقع چیزی است که بر حسب متعارف مورد نیاز شخص است. (نفقه اقارب عبارت است از مسکن و البسه و غذا و اثاث و البسه به قدر رفع حاجت با در نظر گرفتن درجه ی استطاعت منفق)

تمکین به معنای فرمان برداری است . تمکین به دو نوع تمکین خاص و تمکین عام تقسیم می شود.

هیچ مردی نمی‌تواند تا زمانی که تمامی حق و حقوق همسرش را پرداخت نکرده است، او را طلاق دهد. هر اندازه که مدت زندگی مشترک بیشتر باشد، این حقوق نیز افزایش می‌یابد و به همین دلیل بسیاری از مردانی که بدون ‌هیچ دلیل منطقی قصد طلاق دادن همسر خود را دارند، از این مساله منصرف می‌شوند.

دعوایی که در خصوص جهیزیه همیشه مطرح بوده است این است که زن در زمان طلاق قصد دارد که جهیزیه ای که به خانه مرد آورده است را از او بگیرد که در این مواقع هم مرد قصد دارد که مقداری از آنها را برای خود نگه دارد و بعضی از مردان هم ادعا میکنند که این وسایل توسط آنها خریداری شده است.

ازدواج موقت که به صیغه  نیز معروف است، نوعی از ازدواج در مذهب شیعه است که در آن عقد ازدواج برای مدت معین و محدودی با مهریهای معلوم، بین زن و مرد بسته می‌شود و با پایان آن رابطه زوجیت خودبه‌خود منقضی می‌شود.

طلاق عبارت است از انحلال نکاح دائم با شرایط و تشریفات خاص از جانب خود یا نماینده او بنابراین طلاق ویژه نکاح دائم است و انحلال نکاح منقطع ( متعه) از طریق بذل یا انقضاء مدت صورت می گیرد.

حضانت عبارت است از نگهداشتن طفل ، مواظبت و مراقبت او و تنظیم روابط  او با خارج با رعایت حق ملاقات که برای خویشان نزدیک طفل شناخته شده است.

شروط ضمن عقد ازدواج تعهداتی است که در حین ازدواج با توافق زن و شوهر وارد مفاد قرارداد ازدواج آن‌ها می‌شود. این شروط را می‌توان در سند رسمی ازدواج  ذکر کرده و با امضای دو طرف رسمیت داد. این شروط در قانون ذکر نشده‌اند و به انتخاب طرفین چه در هنگام ازدواج و چه پس از آن انتخاب می‌شوند.

تلقیح در لغت به معنای باردار کردن ولقاح به معنای باردار شدن است و تلقیح مصنوعی در اصطلاح، عبارت است از اینکه زن را با وسایل مصنوعی و بدون این که نزدیکی صورت گیرد، آبستن کنند.
کودک بی‌سرپرست نیز کودکی است که بنا به دلایلی به طور دائم یا موقت از سرپرستی مؤثر و با صلاحیت محروم شده باشد

پرسش و پاسخ

طبق قانون مدنی در صورتی که متوفی فرزندی نداشته باشد، سهم زن از اموال شوهرش یک چهارم است. در حالی که اگر متوفی فرزندانی متعلق به زن یا زن دیگری داشته باشد، این سهم به یک هشتم تقلیل می‌یابد.
اولین شرط ارث ‌بری زن از شوهر این است که زوجیت آنها دائمی بوده و ممنوع از ارث نباشند. بنابراین نکاح موقت مانع تحقق قواعد ارث میان زوجین است. سهم‌ الارث زوجه از ترکه همسر خود عبارت است از یک چهارم اموال در صورتی که متوفی اولاد نداشته باشد و اگر هم متوفی اولاد داشته باشد، یک هشتم آن اموال به زوجه می‌رسد.
البته در صورتی که متوفی چند زن داشته باشد آن یک چهارم یا یک هشتم بین همه آنان به تساوی تقسیم می‌شود.
قانون مدنی مقرر کرده است که زوج از تمام اموال زوجه ارث می‌برد اما در صورت نبودن هیچ وارث دیگر به غیر از زوجه، زن فقط سهم خود را برده و بقیه ترکه شوهر در حکم مال اشخاص بلاوارث است.

زنی که معلوم نیست همسرش مثلا در فلان حادثه کشته شده یا مفقود شده است و مدت چهار سال است که خبری از او نیست آیا می تواند با شخص دیگری ازدواج کند یا خیر؟

در اینگونه موارد زن با عنایت به این دلیل که شوهرش به عنوان غایب مفقود الاثر مطرح است می تواند رسما از دادگاه در خواست طلاق نماید و پس از صدور حکم و اجرای صیغه طلاق و گذشتن مدت عده ازدواج او مانعی ندارد.

ولی بدون مراجعه به دادگاه و صدور حکم و اجرای صیغه طلاق و گذشتن عده حق ازدواج با کسی را ندارد.

طلاق، مخصوص ازدواج دائم است و در ازدواج موقت وجود ندارد.

  1. ازدواج موقت با موارد زیر منحل می شود:
    فوت زن یا شوهر
  2. بخشیدن مدت باقیمانده توسط شوهر
  3. انقضای مدت معین شده

شوهر می تواند در هر زمانی از ازدواج موقت، مدت باقیمانده را به زن ببخشد و عقد را منحل کند، چه زن به این امر راضی باشد چه نباشد. (بذل مدت)

باید سه حالت را از یکدیگر تفکیک کرد

  1. حالت نخست، زمانی است که زوجه در خصوص مهریه، ما‌فی‌الذمه زوج را ابرا می‌کند.
    به این بیان که می‌گوید از نظر من تو دیگر تکلیفی برای پرداخت مهریه نخواهی داشت؛ این بیان باعث می‌شود تا تکلیف شوهر در ادای مهر به طور کلی ساقط شود.
  2. حالت دوم زمانی است که زوجه در قبال طلاق، مهریه خود را به شوهر بذل می‌کند.
    بذل مهر در طلاق های خلع و مبارات انجام می‌شود، به این صورت که زن با پرداخت مالی به شوهر، از او می‌خواهد که طلاقش دهد. اگر زن در ایام عده طلاق از بذل خود رجوع کند، طلاق ملغی و کان لم یکن خواهد شد.
  3. حالت سوم زمانی است که زوجه مهریه خود را به زوج هبه می‌کند.
    به این بیان که می‌گوید من مهر خود را به تو بخشیدم؛ تکلیف شوهر در پرداخت مهریه بر اساس موادی از قانون مدنی موضوع هبه بوده یعنی اگر مشروط باشد بر اساس شرط و اگر مجزوم باشد بر همان اساس تعیین می شود.

ماده ۴ قانون حمایت از خانواده رسیدگی به امور و دعاوی زیر در صلاحیت دادگاه خانواده را مورد بررسی قرار داده است:

  1. نامزدی و خسارات ناشی از برهم زدن آن.
  2. نکاح دائم، موقت و اذن در نکاح
  3. شروط ضمن عقد نکاح
  4. ازدواج مجدد
  5. جهیزیه
  6. مهریه
  7. نفقه زوجه و اجرت‌المثل ایام زوجیت
  8. تمکین و نشوز
  9. طلاق، رجوع، فسخ و انفساخ نکاح، بذل مدت و انقضای آن
  10. حضانت و ملاقات طفل
  11. نسب
  12. رشد، حجر و رفع آن
  13. ولایت قهری، قیمومت، امور مربوط به ناظر و امین اموال محجوران و وصایت در امور مربوط به آنان
  14. نفقه اقارب
  15. امور راجع به غایب مفقودالاثر
  16. سرپرستی کودکان بی‌سرپرست
  17. اهدای جنین
  18. تغییر جنسیت

این ماده قانونی دارای تبصره ذیل می‌باشد:

تبصره: به دعاوی اشخاص موضوع اصول ۱۲ و ۱۳ قانون اساسی حسب مورد طبق قانون اجازه رعایت احوال شخصیه ایرانیان غیرشیعه در محاکم مصوب ۳۱/۴/۱۳۱۲ و قانون رسیدگی به دعاوی مطروحه راجع به احوال شخصیه و تعلیمات دینی ایرانیان زرتشتی، کلیمی و مسیحی مصوب ۳/۴/۱۳۷۲ مجمع تشخیص مصلحت نظام رسیدگی می‌شود.

تصمیمات مراجع عالی اقلیت‌های دینی مذکور درامور حسبی و احوال شخصیه آنان از جمله نکاح و طلاق، معتبر و توسط محاکم قضائی بدون رعایت تشریفات، تنفیذ و اجرا می‌گردد.

در صورتی که طلاق، توافقی یا به درخواست زوج باشد، دادگاه به صدور گواهی عدم امکان سازش اقدام می کند.

و اگر به درخواست زوجه باشد، حسب مورد، مطابق قانون به صدور حکم الزام زوج به طلاق یا احراز شرایط اعمال وکالت در طلاق مبادرت می‌‌ کند

مجوز سقط جنین قانونی فقط در سازمان پزشکی قانونی صادر می شود و این امر تابع شرایطی است.

 شروط اصلی صدور مجوز سن بارداری کمتر از چهار ماه از زمان لقاح قبل از (۱۹ هفته از آخرین LMP) وجود ناهنجاری شدید جنین ثابت شده که موجب حرج مادر گردد یا بیماری همراه با خطر جانی مادر است.

طبق ماده ۱۶  ‌قانون حمایت خانواده، مرد نمی‌تواند با داشتن زن، همسر دوم اختیار کند؛ مگر در موارد زیر:

  1. رضایت همسر اول.
  2. عدم قدرت همسر اول به ایفای وظایف زناشویی.
  3. عدم تمکین زن از شوهر.
  4. ابتلاء زن به جنون یا امراض صعب‌العلاج
  5. محکومیت زن .
  6. ابتلاء زن به هر گونه اعتیاد مضر.
  7. ترک زندگی خانوادگی از طرف زن.
  8. عقیم بودن زن.
  9. غایب مفقودالاثر شدن زن

آخرین اخبار و مقالات

مهر ۱۳۹۷

صفر تا صد طلاق توافقی

صفر تا صد طلاق توافقی موارد طلاق توافقی، مراحل طلاق توافقی، مدارک و هزینه ها  در این نوشتار سعی داریم به نحوی شما را با طلاق توافقی آشنا نماییم که بدون نیاز به وکیل و در اسرع وقت بتوانید به نتیجه برسید و همچنین نکات ظریف و کلیدی موضوع، که موجب تسریع کار می شود را برای شما به زبان ساده و روان بیان داریم. طلاق توافقی، همان‌طور که از اسم آن پیدا است منوط به توافق زن و شوهر در تمام [...]

مرداد ۱۳۹۷

نحوه کاهش سن

نحوه کاهش سنطبق قانون حفظ اعتبار اسناد سجلی مصوب سال ۱۳۶۷ مرجع تصمیم به کاهش سن به میزان بیش از ۵ سال، ادارات ثبت احوال می باشند، که پس از طرح درخواست در کمیسیونی تصمیم گیری می شود. این روش جهت کاهش سن معمولاً به نتیجه نمی رسد. برای کاهش سن به میزان کمتر از ۵ سال باید به دادگاه مراجعه نمود. لکن درخواست از دادگاه نمیتواند با عنوان کاهش سن باشد بلکه متقاضی باید اثبات نماید شناسنامه وی متعلق [...]

انواع وصیت نامه

انواع وصیت نامه آیا وصیت نامه ای که به خط کسی غیر از موصی نوشته شده، باطل است؟  بر اساس قانون، سه نوع وصیت داریم:وصیت نامه خود نوشت که باید سه شرط داشته باشد:اولا تمام آن به خط موصی باشد.ثانیا دارای امضاء موصی باشد.ثالثا دارای تاریخ روز و ماه و سال به خط موصی باشد.وصیت نامه سری که توسط موصی تنظیم شده و در اداره ثبت یا دفاتر اسناد رسمی مهر و موم شده باشد.وصیت نامه رسمی که سند رسمی [...]

مرداد ۱۳۹۷

شرایط فرزندخواندگی چیست؟

شرایط فرزندخواندگی چیست؟چه کسانی می‌توانند فرزندخوانده داشته باشند؟ در قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بد سرپرست (مصوب سال ۱۳۹۲) و آیین‌نامه اجرایی آن (مصوب سال ۱۳۹۴)، متقاضیان سرپرستی کسانی همچون زوجین نابارور و بدون فرزند، زوجینی که فقط یک کودک دارند و همچنین زنان و دختران مجرد بالای ۳۰ سال ذکر شده اند؛ در حالی که پیش از آن در قانون قبلی تنها زوجینی که پنج سال از زندگی مشترکشان گذشته و نابارور بودند، می‌توانستند کودکی [...]